Saturday, 30 September 2017

స్కూటి ఆవిడ

డ్రైవింగ్ చేస్తుంటే పక్కనే స్కూటీ తొలుతున్నావిడ నన్ను ఆరాధనగా గమనించడం,
పక్కనే ఉన్న గుండమ్మకి తెలియకుండా చూసాను.
అద్దం లో ఓసారి మొహం చూసుకున్నాను.
ఉదయాన్నే వేసిన 'డై' బాగా నప్పింది.
కార్ డాష్ బోర్డ్ లో నుండి 'రేబాన్' గ్లాసు లు స్టైల్ గా పెట్టుకున్నాను.
స్కూటీ ఆవిడ గుండమ్మని కార్లోంచి గెంటేయమని సిగ్నల్ ఇచ్చింది.
నీ అసాధ్యం కూలా. .. మరీ అంత ఫాస్టా??....
కార్ స్లో చేసి దువ్వెనకోసం వెతుక్కుంటుంటే..
పక్కనే వచ్చి స్కూటి ఆపి, అద్దం మీద తట్టింది.
"అంకుల్ .. మీ సైడ్ డోర్ సరిగా పడలేదు" అంది.
"తూ ... &^%$#"

గుడ్లగూబ

సునీత తన బర్త గురించి ఒక గమత్తయిన విషయం గమనించింది.
రవీంద్ర రోజు సాయంత్రం పార్కుకి వెళ్ళటం అక్కడ గుడ్లగూబ లా అరవటం.
పక్కింటి వాళ్ళు చెబితే మొదట్లో నమ్మలేదు. చాటుగా గమనించింది.
ఇదేదో సరదా అని మొదట్లో అనుకున్నా.. అతని దినచర్యలో అది ఒక బాగం అవటం గమనించి ఒకరోజు అడిగింది “ఏం జరుగుతుంది?”
“నీకు తెలుసా? చెట్టు లో ఉన్న గుడ్లగూబ నాతో మాట్లాడుతుంది.”
సాయంత్రం తనతో పాటు తీసుకెళ్లి ఎప్పుడు కూర్చునే చెంచి మీద కూర్చుని గుడ్లగూబలా అరిచాడు.
అటునుండి సమాదానం వచ్చింది.
రవీంద్ర ఈ సారి మళ్ళీ దీర్గంగా కూత పెట్టాడు.
సమాదానం గా మళ్ళీ మరో సౌండ్ వచ్చింది.
“వి ఆర్ టాకింగ్ టు ఈచ్ ఆధర్. ఇట్స్ నైస్ నో. గత ఆరు నెలలుగా అనేక విషయాలు మాట్లాడుకుంటున్నాం. ఎఫ్‌బి లో ఫుడ్ లవర్స్ గ్రూప్ నుండి, కవిత తవికలు వాటి ప్రభావం, అంతరిక్షం లో బ్లాక్ హోల్స్, వాటి విశిష్టత వాట్ నాట్? నేను ఒక పుస్తకం రాద్దామని అనుకుంటున్నాను. ‘మై ఎక్స్పీరియన్స్ విత్ ఔల్’ అనే పేరుతో...” ఆవేశం గా చెప్పడతాను.
సునీత కి భయం వేసింది.
సాయంత్రం ఒక సైక్రియటిస్ట్ అప్పాయింట్మెంట్ తీసుకుని రవీంద్ర తో పాటు వెళ్లింది.
ఒక్కతే వెళ్ళి డాక్టర్ తో మాట్లాడింది.
“గుడ్లగూబతో గత ఆర్నెల్లనుండి మాట్లాడుతున్నాడండి . రోజు పార్కు కి వెళ్ళటం, అయిదుగంటల సైరన్ మోగినప్పటి నుండి గంట సేపు పిచ్చి అరుపులు అరవటం ..” సునీత చెప్పింది.
ఒక్క అరగంట వెయిట్ చేయండి మీ ఇద్దర్ని పిలుస్తాను. ఆయన ఫోన్ అందుకుంటూ చెప్పాడు.
***
అరగంట కి డాక్టర్ వద్ద నుండి పిలుపు వచ్చింది.
అప్పటికే లోపల ఒకావిడ మతి స్థిమితం తక్కువగా ఉన్న కుర్రాడితో పాటు కూర్చుని ఉంది.
“రవీంద్ర గారు రండి.. మీ గుడ్లగూబ తో నేరుగా మాట్లాడండి” ఆ పిల్లాడిని చూపిస్తూ డాక్టర్ చెప్పాడు.

Sunday, 24 September 2017

ఒకటి పొడవు ?!?

మిస్సెస్ బ్రహ్మ ట్రే లో వేడి వేడి టీ తీసుకు వచ్చేసరికి ఆయన కల్వం లో ఉన్న మట్టి వద్ద అప్పటికి సిద్దంగా ఉన్నాడు.
“ప్రాతః కాలముననే ప్రారంభించితీరా?!? వారాంతర శలవు మీరు సృష్టించిన మానవ జాతికేనా? సృష్టి కర్త యగు మీకు వర్తించదా?” అంటూ పక్కనే ఉన్న బల్ల మీద చెంకీల చీరకి మట్టి అంటకుండా కూర్చుంది.
బ్రహ్మ ఏమి మాట్లాడలేదు. ఆడవారి తో అర్గుమెంటు అవివేకమని ఆయనకి అనాదిగా తెలుసు.
“మమ్మల్ని చలన చిత్ర వీక్షణమునకు తీసుకువెళ్లి ఎన్ని దినములు అయ్యేను?” అంది
మెత్తగా ఉన్న మట్టిని అచ్చులలో సర్ధి చేతులు శుభ్రం చేసుకుని టి కప్పు అందుకున్నాడు ఆయన.
నాలుగు నోర్లు తో ఒక్కో గుక్క చప్పరించి. “ఏమి చేయుదును సఖీ .. గరళ కంఠుడు ఓవర్ టైమ్ కూడా చేయుచున్నాడని వర్తమానము అందినది. సృష్టి సమ దఃర్మము కొరకు తప్పదు అన్నాడు టీ చప్పరించుచు...
అతనిని మార్చుట సాధ్యపడదని ఆమె గ్రహించి “ఎల్లప్పుడు ఈ పాత డిజైన్ లెనా? అప్డేట్స్ ఏమయినా ఉన్నాయా?”
బ్రహ్మ కి తన పని మీద బార్య చూపించిన ఆసక్తి హుషారును తెచ్చింది.
“ఎన్నో మార్పులు చేసి యుంటిమి. వాలమును హరించితిమి. ద్వి పాదులను చేసితిమి. కరములను కురచగా చేసితిమీ. బ్రోటన వేలు వ్యతిరేక దిశలో వంగునట్లు చేసితీమి. అది అద్బుత మయిన ‘ఆకృతి’ అని అనేకుల ప్రశంసలు పొంది యున్నది. మరేమీ మార్పు చేయవలెను? “
“నా సూచన గమనింపుము. రెండు చేతులలో ఒకదానిని పొడవుగా సృస్తించినచో బాగుండును. ఒక పరి ఆలోచించుడీ”
ట్రే తీసుకుని వెనక్కి వెళ్తున్న ఆమెని అర్ధం కానట్లు చూశాడు మిస్టర్ బ్రహ్మ. 


గవాక్షము వద్ద నిలబడి ఆపిల్ x ఫోన్ ని వామ హస్తముతో దూరంగా పట్టుకుని సెల్ఫి తీసుకుంటూ ఒక్క నవ్వు నవ్విందావిడ ..

Sunday, 17 September 2017

నిమ్మ ముళ్ళు

సన్నటి త్రోవలో కొద్దిదూరం నడిచి వెళ్ళి కొత్తగా కట్టిన మిద్దె కి నైరుతి మూల ఉన్న మెట్లు ఎక్కి తే మేము కొత్తగా కిరాయి కి తీసుకున్న రుము. చిన్నదే. కానీ సౌకర్యం గాను ప్రశాంతం గాను ఉంటుంది.
దారిలో ఒక వైపు ఉన్న చిన్న రేకుల  రూము లో ఒక పెద్దావిడ ఉంటుంది. తరువాత రెండు పాడుబడ్డ ఇల్లు వెనుక బాగం; ఆ తరువాత మా అతిది గృహం.
మాకు అనుచర గణానికి లోటు ఉండదు. ఎప్పుడూ ఎవరో ఒకరు అందుబాటులో ఉంటూనే ఉంటారు. మా వృత్తి అలాటిది. ప్రతి ఉదయం ఒక కుర్రాడు వాటర్ బబూల్ (త్రాగటానికి అవే)  తెచ్చి ఇస్తూ ఉంటాడు. ఖాళీది తీసుకెళ్తాడు.

ఒక రోజు ఆ కుర్రాడిని పెద్దావిడ  ఆపి ఏదో మాట్లాడటం మేడ మీది నుండి టీ తాగుతూ నేను గమనించాను.
“రెండు చెంబులు నీళ్ళు వంచయ్యా.. బోరు  నీళ్ళు త్రాగి వళ్ళు నొప్పులు గా ఉంటున్నాయి” అని అడిగిందట. మా కుర్రాడు ససేమిరా కుదరదని చెప్పాడట.
వారం లో ఒక రోజు ఆవిడకి కూడా ఒక బబూల్ నీళ్ళు తెప్పించి ఇవ్వటం మొదలెట్టాను.
ఆ తర్వాత ఆ పెద్దావిడని తీరిగ్గా గమనించడం మొదలెట్టాను.
పెద్ద వయసు కానీ కాయ కష్టం చేసినావిడ.  చిన్న పాటి ఇనప రేకుల కప్పు ఉన్న  గదిలో స్వంతం గా వంట చేసుకుని తింటూ కాలం గడుపుతుంది. పక్కనే ఒక చిన్న పాక లో నులక మంచం వాల్చి ఉంచుతుంది.
బబూల్ వ్యవహారం పూర్తి అయ్యాక తానే ఒక రోజు పలకరించింది. “ మోటారు బండి ఈ పాకలో పెట్టుకొయ్యా . వానకి తడవకుండా ఉంటుంది.” అంది.  ఆ పూట  నులక మంచం ఎత్తి గోడ వారగా పెట్టి ఉంది.
“సరే ..మామ్మా” నేను కూడా సమాదానంగా చెప్పాను.
ఒకసారి పొద్దు పోయాక ఇంటికి వస్తుంటే.. పెద్దావిడ బయట మంచం మీద కూర్చుని పమిట చెంగుతో దోమలు విసురుకుంటూ కూర్చుని ఉంది. “మామ్మా ఇంట్లో ఫాను కింద కూర్చో కూడదూ ?” అని అడుగుదామనుకున్నాను.
గదిలో ఛార్జింగ్ లైటు వెలుగుతూ ఉంది. కరెంటు పోయినట్లుంది.
“దోమలు రాకుండా ఉంటాయని ఈ నిమ్మ మొక్కలు తెచ్చి పెట్టానయ్యా.. కానీ వీటి బెడద తప్పట్లేదు”. అంది పలకరింపుగా.
 “పెద్దావిడ చూడండి ఎవరో దోమలు రావని చెప్పారట ఎన్ని నిమ్మ మొక్కలు తెచ్చి గోడ వారగా పెట్టిందో” మా ఆవిడ నాతో  అదే రోజు ఉదయం అంది.
నేనేం మాట్లాడలేదు. 
కొద్ది సేపు తర్వాత “ అటు నుండి నడిచేటప్పుడు ముళ్ళు గుచ్చు కుంటున్నాయా?” అడి గాను.
***
ఆమె చుట్టూ నలుగురు కొడుకులు స్థిర నివాసం ఏర్పాటు చేసుకుని ఉన్నారు. “ఓపిక ఉండి వండుకుంటే సరి. లేనప్పుడు ఏదో ఒక కొడుకు దగ్గరకి పోయి గిన్నె లో కొంచెం పచ్చడో.. కూరో తెచ్చుకుంటుందట.”  అంది మా ఆవిడ ఒక రోజు.
 “ఆమె పని ఉత్తమం.  నలుగురు కొడుకులు కోడళ్ళు చుట్టూతా ఉన్నారు. చక్కగా అందర్నీ చూసుకుంటూ శేష జీవితం గడిపేయ్యొచ్చు”  మళ్ళీ తానే చెప్పింది.
నేను నవ్వేసి ఊరుకున్నాను.
“నీకు చాలా సార్లు చెప్పాను. కొన్ని విషయాల గురించి ఎక్కువ ఆలోచించ వద్దని. “
“ఏం? ఇప్పుడెమయిందట?”
“ముసలావిడ ఉండే రూముకి కరెంటు గాని ఒక ఫాన్ గాని లేదు. నలుగురు కోడళ్ళు ఎవరి ఇంటి నుండి కరెంటు ఇవ్వటానికి ఇష్టపడటం లేదు. ఆవిడకి ఒక చిన్న వెలుతురు బల్బు, ఒక ఫాన్ ఉంటే బావుంటుంది”
తను నోరు తెరుచుకుని నన్నే చూస్తూ ఉంది పోయింది. నిమ్మ మొక్కల ముళ్ళు ఆవిడ కి గుచ్చుకుని ఉంటుంది.

17/09/17 

Friday, 25 August 2017

అబద్దం నచ్చింది.

రమేశ్ వచ్చే సరికి ‘వెలుగొండయ్య’ తమ పాత కాలం నాటి మట్టి మిద్దె లో నులక మంచం పరుచుకుని నిద్ర పోతున్నాడు.
అది పూర్తిగా నిద్ర కూడా కాదు. చేయటానికి మరేం లేదు. మద్యాహ్నం ఒక కునుకు.
ఆయనకి ఒక అబ్బాయి, మరో అమ్మాయి. ఇద్దరు స్థిరపడ్డారు. చెరో చోట.
పాత మట్టిమిద్దేలో బోలెడు శూన్యం మిగిల్చి ఆర్నెల ల క్రితం బార్య వెళ్లిపోయింది. వృదాప్యం లో ఆసరాగా ఉంచుకున్న డబ్బు, కార్పొరేట్ ఆసుపత్రులు మింగేసాయి.
బార్య అంత్యక్రియయలకి కొడుకుని ఇబ్బంది పెట్టాల్సి వచ్చింది. ఆమె వెళ్ళి పోయాక గాని ఆమె విలువ అర్ధం కాలేదు.
అబ్బాయి నెల్లూరు లో ఉంటాడు. వాడి కుటుంబం వాడిది. ఎంత సంపాదించినా లోటు బడ్జెట్. ఇద్దరు ఆడపిల్లలతో కుటుంబం నడుపుకోవటం అంతంత మాత్రం. అక్కడ పిల్లాడితో ఉండటం సాద్యము కాదు. ఇక తన కాలు చెయ్య ఆడేంత వరకు ఈ ఊర్లోనే ఉండి పోవటం తప్ప మరో మార్గాంతరం లేదు.
రమేశ్ , వెలుగొండయ్య అల్లుడు. చీరాల లో హాండ్ లూమ్స్ ఆఫీసులో చిన్న గుమాస్తా.. జగర్త పరుడు. తనపని తను చేసుకుపోయే రకం. ముభావంగా ఉంటాడు. ఎక్కువగా మాట్లాడాడు. కుటుంబ విషయాలు పెద్దగా పంచుకోడు.
అల్లుడి రాక అతన్ని ఆశ్చర్య పరిచింది.
“రాయ్యా .. అమ్మాయి పిల్లలు బాగున్నారా?” లేచి ఇనుప కుర్చీ ఒకటి వాలుస్తూ పలకరించాడు.
చేతి లో కుర్చీ అందుకుని కూర్చుంటూ ..
“బానే ఉన్నారు? మీరేలా ఉన్నారు? బాగా తగ్గిపోయారు. వెంకాయమ్మ రోజు వస్తూ ఉందా లేదా?”
వెంకయమ్మ ఆ ఇంటి చాకలి. అత్తగారు పోయాక ఆవిడే రోజు వచ్చి గుప్పెడు బియ్యం వండి, పోతూ ఉంటుంది.
బట్టలు అవి ఉతికి పెట్టటం. ఇల్లు శుబ్రం చేయటం లాటివి చేసి పెడుతుంది.
“ఆ వస్తుంది.. నాకేమీ ఇబ్బంది లేదు. అన్నం తిన్నావా?” అల్లుడిని అడిగాడు.
“తిన్నానండీ. పరంధామయ్య గారితో పని ఉండి వచ్చాను.”
పరంధామయ్య చేయి తిరిగిన ఆరెంపి వైద్యుడు. ఒక మెడికల్ షాపు.
కూరగాయల నుండి, ఫాన్సీ అయిటం వరకు అమ్మే పెద్ద కిరాణా కొట్టు ఆయన కి ఉన్నాయి.
“పరంధామయ్య అంటే .. డాక్టరేగా?”
“అవును ఆయనే.. చాలా కాలం క్రితం కొంత డబ్బు చేబదులుగా ఇచ్చాను. ఇప్పటి వరకు ఇవ్వలేదు. నెల నెలా కొంత ఇస్తాను అంటున్నాడు. మీరు కావల్సిన సరుకులు అవి, అక్కడే తెచ్చుకోండి. అలా అయినా కొంత మొత్తం మనకి జమ అవుతుంది.”
పరంధామయ్య కి తన అల్లుడి వద్ద అరువు తీసుకోవాలసిన అవసరం ఏముందో వెలుగొండయ్య కి అర్ధం కాలేదు . అయినా మౌనం గా ఉన్నాడు.
చేతి సంచి లో నుండి రెండు ‘పంచలు’ తీసి మంచం మీద ఉంచాడు.
“మొన్న ఎవరో .. మా ఆఫీసులో పని ఉండి నేత పంచెలు తిచ్చి ఇచ్చారు. నాకు పంచలు కట్టటం రాదు కదా? అందుకే మీరు వాడుకోండి.”
రమేశ్ బయలు దేరుతుంటే.. వీది మలుపు వరకు వచ్చాడు వెలుగొండయ్య.
“మరిచి పోకండి. పరంధామయ్య మనకి చాలా డబ్బు ఇవ్వాల్సి ఉంది. ఏమి కావల్సినా అక్కడే తీసుకోండి. మందులు అవి అవసరం అయినా అక్కడే తీసుకోండి లెక్క వ్రాసి పెట్టమని చెప్పాను.” రమేశ్ గట్టిగా చెప్పాడు.
అల్లుడు అబద్దం చెప్పటం వెలుగొండయ్య కి బాగా అనిపించింది.
(ఈ నెల బ్లాగ్ లో ఏమి వ్రాయలేదు. బహుశా ఇంత గ్యాప్ రావటం ఇదే మొదలు) 

Saturday, 22 July 2017

పార్సిల్

“హలో.. మేడమ్”
“హలో .. ఎవరు?”
“సుగుణ మేడమ్ గారెనా? ‘అమెజాన్’ నుండి మీకో పార్సిల్ వచ్చింది. పెద్ద అట్టపెట్టె. “
“తీసుకు వస్తున్నారా?”
“ COD మేడమ్ రెండువేల చిల్లర ఉంది.”
“పర్లేదు తీసుకురండి. పే చేస్తాను”
“ఇక్కడ కస్తూరి బా గర్ల్స్ స్కూల్ అని ఉంది. వెలుగొండ రూట్ లో ఉన్న స్కూల్ .. ఆదేగా?”
“అవును. అక్కడే ఉన్నాను. తీసుకురండి”
“సారి మాం కనీసం 18 కి మీ పైగా రావాల్సి ఉంటుంది. సర్వీస్ గిట్టదు. మీరు సాయంత్రం. టౌన్ లోకి వచ్చినప్పుడు తీసుకుంటారా?”
“నేనయినా ఆ పార్సిల్ ఇక్కడికి తీసుకు రావాల్సిందే. మీరే పంపండి. అడిషనల్ గా పెట్రోల్ ఖర్చు నేను ఇస్తాను”
..
డెలివరీ బాయ్ స్కూల్ కి వెళ్ళేసరికి గంట పైన పట్టింది. పార్సిల్ పెట్టె పెద్దది కానీ బరువు పెద్దగా లేదు.
స్కూల్ కి వెళ్ళే సరికి సుగుణ మేడమ్ గారు క్లాస్స్ లో ఉన్నారు. ఆఫీసు గది వద్ద వెయిట్ చేస్తుంటే వాళ్ళ దూరపు బంధువు కూతురు అక్కడే చదువు తున్న విషయం అతనికి గుర్తొచ్చింది.
గ్రౌండ్ లో తోటి పిల్లలతో కలిసి చెట్ల కింద కూర్చుని చదువుకుంటున్న ఆ అమ్మాయిని కలుసుకుని పలకరించాడతను.
“అన్నా .. సుగుణ టీచర్ కోసమా? పార్సిల్ తెచ్చావా?” 9 వ క్లాసు చదువుతున్న ఆ అమ్మాయి అడిగింది.
“పార్సిల్ . విషయం నికెలా తెలుసు?”
“స్కూల్ లో పిల్లలందరికోసం తెప్పిస్తారు టీచర్ గారు. ఆమె స్వంత డబ్బు తో.. మాకు ఇక్కడ ‘అమ్మ’ ఆమే “ ఆ అమ్మాయి చెప్పింది.
..
“హలో.. బాబూ “
“మేడమ్ చెప్పండి”
“ఇందాక కార్టన్ పెట్టె డెలివరీ ఇచ్చావు. డబ్బు లు చిల్లర ఇచ్చేటప్పుడు. పొరపాటున రెండొందలు ఎక్కువ ఇచ్చావు”
“లేదు మేడమ్ కరెక్ట్ గానే ఇచ్చాను. మా చెల్లెలు ఆ స్కూల్ లోనే ఉంది. అంత మంది ఆడపిల్లలకి మీరు నాప్కిన్స్ కొనిస్తున్నప్పుడు. ఒకరిద్దరికి నేను ఇవ్వలేనా? పార్సిల్ డెలివరికి నాకు వచ్చే డబ్బు మేడమ్ అది. మిమ్మల్ని మర్చిపోను మేడమ్. మీరు నాకు గుర్తుంటారు . నమస్తే”

Thursday, 13 July 2017

ద్విభాషీ - పావులూరి శంకరనారాయణ శ్రేష్ఠి

ఇంగ్లీషువాడు సప్తసముద్రాలు దాటి వచ్చేశాడు.
ముందు వ్యాపారం చేయడానికి... తరువాత అధికారం చెలాయించడానికి....
వాడి భాష మనకి రాదు...
వాడు "గాడ్ ఈజ్ గుడ్" అనేవాడు.
మనకి అది "గాడిదగుడ్డు" గా అర్థమైంది.
మనం "రాజమహేంద్రి" అన్నాం...
వాడికి "రాజమండ్రి"లా వినిపించింది.
మన మాట వాడికి అర్ధమయ్యేది కాదు... వాడి భాష మనకి బోధపడేది కాదు.
వ్యాపారం, పరిపాలన వాళ్ల అవసరం కనుక తెల్ల అధికారులు ఒక్కొక్కరూ తెలుగు పదాలను పట్టుకున్నారు. డిక్షనరీలు తయారు చేశారు. 1818లో విలియం బ్రౌన్ తొలి తెలుగు - ఇంగ్లీషు డిక్షనరీ తయారుచేశాడు. 1821లో క్యాంప్ బెల్ ఇలాంటిదే ఇంకో నిఘంటువు తయారుచేశాడు. మన మాటలు వాడికి అర్థమయ్యాయి. కానీ వాడి మాటలు మనకి అర్ధం కావాలి కదా. అవసరం వాడిది. అందుకే జాన్ కార్నిక్ మారిస్ అనే వాడు ఇంగ్లీషు తెలుగు డిక్షనరీ తయారు చేశాడు. ఆ తరువాత సీ.పీ. బ్రౌన్ దొర ఇంకో డిక్షనరీ 1852 లో (ప్రథమ స్వాతంత్ర్య సంగ్రామానికి సరిగ్గా అయిదేళ్ల ముందు) తయారు చేశాడు.
చాలా మంది తెల్ల అధికారులు దుబాషీలను పెట్టుకున్నారు. దుబాషీలంటే ద్విభాషీలు. అటుది ఇటు ఇటుది అటు వివరించి చెప్పగలవారు వీరు. కానీ అందరికీ అంత దృశ్యం ఉండేది కాదు. వీళ్లు ముక్కస్యముక్కానువాదం చేసేవారు.
గుడిమెట్ల బంగారయ్య అంటే .....  Temple steps golden father అని..
పత్తికొండ నాగప్ప అంటే  cotton mountain cobra father అని
తోటకూర అంటే Garden to come  అనీ చిత్ర విచిత్రంగా అను"వధించే" వారు.
అలాంటి సమయంలో తెల్లోడి భాషను తెల్లోడి కన్నా తేటతెల్లంగా నేర్చుకుని, ధారాళంగా మాట్లాడేయడం అంటే మాటలు కాదు. ఇంకా ఇంగ్లండుకు పోయి ఉన్నత విద్య నేర్చుకోవడం వంటివి అలవాటు కాలేదు. అలాంటి రోజుల్లో తెల్లోడే తెల్లబోయేలా ఇంగ్లీషు మాట్లాడే వాడికి బోలెడంత డిమాండ్ ఉండేది.
అలాంటి వాడే మన నాయకుడు. ఆయన పేరు పావులూరి శంకరనారాయణ శ్రేష్ఠి. సొంతూరు నెల్లూరు. కానీ మద్రాసులో స్థిరపడ్డారు. తండ్రి రామానుజం చెట్టి నుంచి ఇంగ్లీషు నేర్చుకున్నారు. తండ్రిలాగానే దుబాషీ అయ్యారు. తండ్రి గంజాంలో రస్సెల్ అనే తెల్లదొరకు దుబాషీగా పనిచేసేవాడు. ఈయన విజయనగరం మహారాజా, జయపురం మహారాజా, పిఠాపురం, కొచ్చి, నూజివీడు జమీందారీ కుటుంబాల పిల్లలకు ఇంగ్లీషు చదువులు చెప్పారు. ఆ తరువాత మద్రాసు ప్రెసిడెన్సీ కాలేజీలో లెక్కల మేస్టారుగా పనిచేశారు. మద్రాసు విశ్వవిద్యాలయంలో పరీక్షాధికారిగా కూడా పనిచేశారు. అంటే తన జీవిత కాలంలో ఆయన తమిళనాడు రాజధాని మద్రాసు, ఒరిస్సాలోని గంజాం, జయపురం, మన రాష్ట్రంలోని విజయనగరం, పిఠాపురం, నూజివీడు, నెల్లూరు, కేరళలోని కొచ్చి లను సందర్శించాడన్న మాట. ఆ రోజుల్లోనే ఆయన ఉద్యోగాల కోసం ఊరు వదలిన మహాసాహసి అంటే అడ్వెంచరర్ అన్న మాట.
రాచబిడ్డలకు చదువులు చెబుతున్నప్పుడే ఆయన వారి సౌలభ్యం కోసం ఇంగ్లీషు పదాలు, వాటి తెలుగు అర్థాల జాబితాను తయారు చేశారు. తరువాత దాన్నే వ్యవస్థీకరించి తెలుగువాడు తయారు చేసిన తొలి ఇంగ్లీషు తెలుగు డిక్షనరీని తయారు చేశారు. అంతే కాదు ... ఆయన తమిళ - ఇంగ్లీషు, ఇంగ్లీషు - తమిళ డిక్షనరీలను కూడా తయారు చేశారు. 1900 ప్రాంతంలో తెలుగు - ఇంగ్లీషు డిక్షనరీ కూడా తయారు చేశారు.
తన అవసరం కోసం ఇంగ్లీషు వాడు తయారు చేసినవి కాకుండా మన అవసరం కోసం మనవాడు తయారుచేసిన మొట్టమొదటి డిక్షనరీలు ఇవేనేమో!
ఆయన తయారుచేసిన తెలుగు డిక్షనరీ 1897లో ప్రచురితమైంది. దాని పేరే శంకరనారాయణ డిక్షనరీ. అప్పటి నుంచీ ఇంగ్లీషు నేర్చుకోవాలనుకున్న వారందరికీ శంకరనారాయణ డిక్షనరీయే ఆధారమైంది. అందరికీ ఆధునిక వేదమైంది. ఆయన బతికుండగానే అయిదు ముద్రణలకు నోచుకుంది. ప్రతి ముద్రణకీ కొత్త పదాలు జోడయ్యాయి. ఆయన 1924-25 ప్రాంతంలో చనిపోయారు. ఆ తరువాత 1927 లో గిడుగు సీతాపతి గారు, 1951 లో చిలుకూరి నారాయణ రావు గారు, తరువాత వేదం లక్ష్మీనారాయణ గారు కొత్తకొత్త పదాలను జోడించారు. 1953 లో నారాయణ అయ్యర్ దీనిని పరిష్కరించారు. ఇలా 1897 నుంచి 1953 వరకూ పదకొండు సార్లు పునర్ముద్రణ పొందింది ఈ డిక్షనరీ. కోస్తా జిల్లాల్లో ఇప్పటికీ ఈ డిక్షనరీయే ప్రామాణికం. తరతరాల విద్యార్థులకు ఇది హస్త భూషణంగా నిలిచింది. అనుమానం వస్తే చాలు ఆ పుస్తకం తీస్తారు. అంత ప్రజాదరణ ఉంది ఈ డిక్షనరీకి. 2004 అక్టోబర్లో విజయవాడకు చెందిన విక్టరీ పబ్లిషర్స్ దీన్ని మళ్లీ ముద్రించారు. ఆగస్టు 2005 నాటికి మలి ముద్రణ అవసరమైంది. మళ్లీ 2006, 2007లలో పునర్ముద్రించాల్సి వచ్చింది. ఈ నిఘంటువు ప్రజాదరణకు ఇదే నిదర్శనం.
కోస్తా, తమిళనాడుల్లో ఆంగ్ల భాష నేర్చుకోవడంలో ఆయన పాత్ర అనన్యసామాన్యం. ఆయన పేరుతోనే ఆయన వ్రాసిన డిక్షనరీ పేరొందింది. ఇప్పటికీ శంకరనారాయణ డిక్షనరీ అంటే ప్రామాణికమే.

పావులూరి శంకరనారాయణ శ్రేష్ఠి ఇప్పుడు లేరు. ఆయన పోయి దాదాపు తొంభై ఏళ్లు కావస్తోంది. కానీ లక్షలాది మంది విద్యార్థులు ఆంగ్ల పదం విషయంలో అనుమానం రాగానే "శంకరనారాయణను తీసి చూడు" అనుకుంటూ అప్రయత్నంగానే ఆయనను తలచుకుంటూనే ఉంటారు.

Sunday, 2 July 2017

పెద్దరికం అంటే ఇస్త్రీ చొక్కాలు, ఇనప వాచ్చీలెనా ?

మా ఊర్లో ఉన్న పెద్ద కళ్యాణ మండపం లలో అదొకటి.
ఆటొ లో అక్కడికి చేరే సరికి దాదాపుగా మా (ఆఫీసు) బ్యాచ్ అందరూ దిగారు.
తెలిసిన వాళ్ళ పెళ్లి. బ్రతికున్నప్పుడు మాతో పాటు పని చేసిన ఒక కొలీగ్ కుమార్తె పెళ్లి.
ఒకరి నొకరు పలకరించు కున్నాం.
రంగుల దీపాల అలంకరణ ని, పక్కనే ఉన్న ఖాళీస్థలం లో చక్కటి కార్పెట్స్ వేసి ఏర్పాటు చేసిన బఫే విందుని దాటి కళ్యాణ వేదిక వద్దకి వెళ్ళాం.
పెళ్లి కూతురు అన్న విజయ్ వచ్చి వినయంగా నమస్కరించి “బాగున్నారా అంకుల్. ఆంటీ ఎలా ఉన్నారు? చెల్లెలు ఏమి చదువుతుంది “ అంటూ పలకరించాడు.
సమాదానం చెప్పి అందరం కబుర్లలో పడ్డాం.
విజయ్ సీనియర్ ఇంటర్ పూర్తి అయ్యి పరీక్షలు వ్రాసిన మూడు నాలుగు రోజులకి తండ్రి సేరిబ్రల్ హెమరేజ్ తో చని పోయాడు.
మంచి మార్కులు వచ్చినా లోకల్ B గ్రేడ్ కాలేజీ లో ఇంజనీరింగ్ చదివాడు...
తల్లి స్వంత ఇంటి లో కొంత బాగాన్ని రెంట్ కి ఇచ్చి బర్త పెన్షన్ తో గుట్టుగా కాపురం లాక్కొచ్చింది. కుమార్తెని చదివించింది.
పిల్లాడి ని కోజీకోడ్ NIT లో ఎం.టెక్ చదివించింది. విజయ్ ఒక మంచి ఉద్యోగం సంపాదించాడు.
రెండు మూడేళ్లు తర్వాత చెల్లెలి పెళ్లి చేస్తున్నాను రమ్మని అందరికీ ఇంటింటికి వచ్చి పిలిచాడు. మా కొలీగ్ తో మాకు బందం తెగిపోయి 10 ఏండ్లు దాటింది. మళ్ళీ ఇప్పుడు ఈ పెళ్లి లో అతన్ని గుర్తు తెచ్చుకున్నాం.
చూడ చక్కగా ఉన్న నూతన వధువు –వరుడి ని అక్షితలతో ఆశీర్వదించి అందరం బోజనాల వద్ద పొగయ్యాం.
పల్లె నుండి వచ్చిన జనం తో బఫే వద్ద కొంచెం రద్దీగా ఉంది. విజయ్ అందరినీ పలకరిస్తూ, అటు పెళ్ళిని ఇటు అతిదులని బాలన్స్ చేస్తున్నాడు.
మేము ఇస్త్రీ బట్టలు నలగకుండా జాగర్తగా , హుందాగా బోజనం చేస్తున్నప్పుడు మావాళ్లు డజన్ల కొద్ది లోపాలు కనిపెట్టేశారు.
పెళ్లి కొడుక్కి కొంచెం జుట్టు తక్కువ, పెద్ద గా రాబడి ఉన్న ఉద్యోగం కాదు. వంకాయ కూర రుచిగా లేదు, సాంబారు మరి పలచగా ఉంది. కేరెట్ హల్వా గిన్నెతో ఇచ్చిన స్పూన్ క్వాలిటీ తక్కువగా ఉంది .. మొదలయినవి.
ఈ లోగా విజయ్ తన తల్లి తో పాటు బోజనాల వద్దకి వచ్చి మరో సారి అందరిని పలకరిస్తున్నాడు.
మాకు పక్కనే ఒక ప్లాస్టిక్ కుర్చీ లో కూర్చుని మరో దాని మీద ప్లేట్ ఉంచుకుని సాంబారు అన్నం లో అరచేయి మొత్తాన్ని ముంచుకుని తింటున్న మనిషి ఒకాయన, విజయ్ ని పిలిచాడు.
“ఒరేయ్ అబ్బాయ్. నువ్వు గట్టొడివిరా.. మీ అయ్య ఉన్నా ఇంత బాగా పిల్ల పెళ్లి చేసేవాడు కాదు” అన్నాడు పెద్దగా.
ఆ మాట మేమందరం విన్నాం. అది నిజమని మాకు తెలుసు.
పొద్దుటే వాష్ రూమ్ లో వదిలేసే వాటి గురించి ఆసక్తి గా మాట్లాడుకున్న మేము
ఈ మాత్రం ప్రశంస ఎందుకు చేయలేక పోయాం. ??
పెద్దరికం అంటే ఇస్త్రీ చొక్కాలు, ఇనప వాచ్చీలెనా ?

Tuesday, 27 June 2017

మనం ఏం నేర్పబోతున్నాం?


రెండున్నర టిక్కెట్ తీసుకుని, మూడు సీట్లు ఆక్రమించుకుని, నాలుగంటల ప్రయాణం చేసి సాయంత్రం అయిదుకి బస్ స్టాండ్ లో దిగి 'కాబ్' లో ఇంటికి చేరి ప్లాట్ లోకి వచ్చేసరికి నాలుగేళ్ల మా అమ్మాయి, మా ఆవిడ నీరస పడ్డారు.
అప్పటి దాకా బస్సులో నిద్ర పోయిన మా పాప 'ఆకలో' అంటూ గొడవ..
మా ఆవిడ వంట గది ప్రవేశం చేసింది.
'టు మినిట్స్' మాగి అయిదు నిమిషాల్లో చేసి హాల్లోకి వస్తూనే..
“నా పాస్ పోర్ట్” అంటూ గావుకేక పెట్టింది.
కెనడా లో ఉండే మా బామర్ధి తన పెళ్లి కి ఆడబిడ్డ కట్నం అనబడే రౌడీ మామూలు కింద ‘బ్లాక్ బెర్రి పాస్పోర్ట్’ ఫోన్ కొనిచ్చాడు. సుమారుగా అరలకారం ఖరీదు ఉంటుంది.
“బాగ్ లో ఎక్కడో పడిఉంటుంది కంగారు పడకుండా వెతుకు. “
ఆవిడ బాగ్ లో బట్టలు చిందరవందర చేసే లోగా నేను తన నెంబరుకి కాల్ చేశాను.
రింగవుతుంది. కానీ ఇంట్లో కాదు.
“నా ఫోన్. మా తమ్ముడు కొనిచ్చాడు.” అలివిమాలిన విపత్తు వచ్చినట్లు ఆమె మాట్లాడుతుంది.
మళ్ళీ రింగ్ చేశాను. ఫోన్ రింగ్ అవుతుంది. ఎవరు లిఫ్ట్ చెయ్యటం లేదు
స్విచ్ ఆఫ్ చేయటానికి వీలవదు. పేట్రాన్ లాక్ చేసి ఉంది.
మూడోసారి రింగ్ చేసినప్పుడు. ఫోన్ లిఫ్ట్ చేశారు.
“హలో ..” ఎవరో స్త్రీ
ఈ లోగా నా చేతి లో ఫోన్ తను తీసుకుంది.
“ హలో .. నమస్తే ఆండీ.. అది మా ఫోన్ గంట క్రితమే శ్రీశైలం నుండి బస్సులో వచ్చాం. ఎక్కడో పడి పోయింది. బస్సు లో కానీ లేదా కాబ్ లో కానీ ..”
మా ఆవిడ అంత మర్యాదగా మాట్లాడగలదా?
నేను వాష్ రూమ్ కి వెళ్ళి వచ్చే సరికి
“వెళ్ళండి.. వెళ్ళండి .. బస్ స్టాండ్ లో నే ఉండావిడ. మెరూన్ కలర్ కాటన్ చీర, తెల్ల జుట్టు కి
పోన్నిటైల్ కట్టుకుని ఉంటుంది.”
“కాస్త మానవ భాషలో చెప్పవే.. “
“పన్నెండో నెంబరు ఫ్లాట్ ఫార్మ్ “
సెల్లార్ లో ఉన్న కారు తీసి బస్ స్టాండ్ కి వెళ్ళాను.
***
గంటన్నర తర్వాత ఇంటికి వచ్చిన నన్ను వాకిట్లో నే నిలేసింది.
“దొరికిందా? “
ఫోన్ చేతిలో పెట్టాను.
“ఇంత సేపు పట్టింది??. లాక్ ఉండే సరికి ఎటూ పనికిరాదని తెలిసి ఉంటుంది ముసల్దానికి”
తనని చెయ్యి ఎత్తి వారించాను.
“ఫోన్ ఇవ్వటం కోసం ఆమె అమ్మనబ్రోలు బస్సు మిస్ చేసుకుంది.
వాళ్ళ ఊరు వెళ్ళి ఇంటివద్ద దించి వస్తున్నాను. మీకు ఇవ్వమని ఈ సీసా జున్ను పాలు ఇచ్చింది.“
అన్నీ ముగించుకుని నిద్ర కి ఉపక్రమించే ముందు
“ శ్రావణి.. మనం బస్సులో వచ్చేటప్పుడు ఒకావిడ మన పక్కనే నిలబడి ఉంది కదా? మనం సర్దుకుని ఆమెని కూర్చొనివ్వొచ్చు కానీ మనం అలా చేయలేదు. రెండు గంటల పాటు ఆవిడ నిలబడే ఉంది. పెద్దవయసుని కూడా మనం గౌరవించలేదు. మనం ఏం నేర్చుకున్నాం? మన పాప కి ఏం నేర్పబోతున్నాం?”
‘నాది మరీ చాదస్తం’ అన్నట్లు నా వైపు చూసింది.
ఆ 'పెద్దావిడ' నే నేను దించి వచ్చింది.

Monday, 26 June 2017

వింత గిన్నె

అనగనగా ఒక ఊరిలో రంగయ్య అని ఒక రైతు ఉండే వాడు.
అతను బీదవాడు. తనకి తండ్రి ఇచ్చిన కొద్ది పాటి పొలం లో పక్కనే ప్రవహించే వాగు నుండి నీరు తెచ్చి కూరగాయలు పండించే వాడు.
అతని బార్య ఆ కూరగాయలు దగ్గర్లో ఉన్న నగరం లో అమ్మి , ఇంటికి కావల్సిన అవసరాలు గడుపుతూ ఉండేది.
ఒక రోజు ఆ రైతు తన పొలం లో చెట్ల పాదులు తవ్వుతూండగా అతని పలుగుకి ఏదో లోహం తగిలి శబ్దం వచ్చింది.
ఆసక్తిగా తవ్విన అతనికి భూమిలో ఎప్పటినుండో ఉండిపోయిన ఒక పెద్ద గిన్నె బయటపడింది.
దాదాపు వందమందికి వంట వండగలిగిన పెద్ద పాత్ర.
రైతు తనకి మరేదయినా విలువయిన వి దొరుకుతాయేమో నని చుట్టూ తోవ్వి చూశాడు. కానీ ఇంకేమీ దొరకలేదు.
అలసి పోయిన రైతు తన పలుగుని ఆ గిన్నె లోకి విసిరి వేసి, ఒక చెట్టు కింద పడుకుని నిద్ర పోయాడు.
కొద్దిసేపటికి అతను నిద్ర లేచే చూసే సరికి ఆ పెద్ద గిన్నెలో వంద పలుగులు కనిపించాయి.
రంగయ్య ఆశ్చర్య పోయాడు.
బార్యని పిలిచాడు. విషయం చెప్పాడు. ఆమె ఆ పలుగులు అన్నీ తీసి వేసి అందులో ఒక మామిడి కాయ ఉంచింది. ఆశ్చర్యం గా అవి వంద కాయలు గా మారి పోయాయి.
రంగయ్య అతని బార్య ఆ గిన్నెని బద్రపరిచారు. మామిడి కాయలు అందరికీ పంచి పెట్టారు.
తమ అవసరాన్ని బట్టి ఆ గిన్నెని వాడుకోవటం తమ అవసరాన్ని మించి ఉన్నవి ప్రజలకి పంచి పెట్టటం జరుగుతూ ఉంది.
త్వరలోనే వారి కుటుంబం అందరికీ సాయం చేయటం గురించి, చుట్టుపక్కల ఉర్ల కి తెలిసి పోయింది.
రంగయ్య తన కి అవసరం అనిపించిన ఆహార పదార్ధాలు మాత్రమే దాని లోనుండి వంద రేట్లు చేసి, తను తినగాగా మిగిలినవి నలుగురికి పంచుతూ వ్యవసాయం చేసుకుంటు ఆనందం గా జీవిస్తున్నాడు.
ఈ విషయం జమిందారి గారి బార్యకి అమ్మలక్కల ద్వారా తెలిసింది. ఆమె జమీందారు ని పోరు పెట్టి ఆ వింత గిన్నె కావాలని పట్టు పట్టింది.
ఆయన ఆ వింత గిన్నెని రంగయ్య వద్ద నుండి బలవంతంగా స్వాదినం చేసుకున్నాడు.
అతని బార్య సంతోష పడింది.
ఆమె వద్ద ఉన్న బంగారాన్ని ఆ గిన్నె లో వేసింది. అది వంద రెట్లు అయ్యింది.
బార్యా బర్తలు ఇద్దరు ఆనందం గా బంగారాన్ని సంచులలో నింపి బద్రం చేశారు.
గిన్నెలో మరో బంగారు నాణెం మిగిలిపోయింది.
దానిని తీసుకోటానికి బార్య గిన్నె లోకి వంగింది.
నాణెం అందుకోటానికి మరింత ముందుకి వంగి జారీ గిన్నె లో పడింది. 

గుండు

పది / పన్నెండు యేళ్ళ ఆ పిల్లాడు వయసుకి తగినంత చురుగ్గా ఉండకపోవటం ఆ హోటల్ రిసెప్షనిస్ట్ గమనించాడు.
రెండు రోజుల క్రితం వచ్చారా ఇద్దరు. ఒక తండ్రి బేలగా ఉన్న కుమారుడిని వెంటబెట్టుకుని.
“ఒక రూము కావాలి. ఒక వారం పాటు ఉంటాం. హాస్పిటల్ పని మీద వచ్చాం”
రెసెప్షన్ లో ఉన్నతను తండ్రి వివరాలు ఆధార్ వివరాలు నమోదు చేసుకుని రూమ్ బాయ్ ని పంపాడు.
అప్పటి నుండి వాళ్ళిద్దరిని అతను గమనిస్తూనే ఉన్నాడు. అతనితో పాటు రూము బాయ్స్ కూడా..
మర్నాడు టి నుండి హోటల్ లో భోజనం చేసేటప్పుడు ఆ పిల్లాడు సరిగా తినక పోవటం, తండ్రి కుమారుని అపురూపంగా బ్రతిమిలాడటం అందరూ గమనించారు. తండ్రి ఆ కుర్రాడి పట్ల చూపించే శ్రద్ధ వాళ్ళని గమనించేలా చేసింది.
మూడో రోజు పిల్లాడు నిద్ర పోయాక తండ్రి బయటకి వచ్చి, రిసెప్షనిస్ట్ తో మేనేజర్ కోసం అడిగాడు.
“రూము లో ఏదయినా అసౌకర్యం గా ఉంటే చెప్పండి. సరిచేయిస్తాను”
“అలాటిది ఏమి లేదు. బానే ఉంది. మీ మేనేజర్ ని కలవాలి”
మేనేజర్ వద్దకి రెసెప్షనిస్ట్ అతన్ని తీసుకు వెళ్ళాడు.
“చిన్న విషయం. మా అబ్బాయి కి ఆరోగ్యం బాలేదు. కిమో దెరపీ చేస్తున్నారు.. జుట్టు రాలిపోతూ ఉంది. మా వాడికి పొడవాటి జుట్టు అంటే ఇష్టం. అలా ఉడిపోవటం కంటే తానే పూర్తిగా తొలగించుకోవాలని బాబు అనుకుంటున్నాడు. మా అబ్బాయికి తోడుగా నేను కూడా జుట్టు తీసేసుకుంటున్నాను.”
అతను తటపటాయింపుగా నవ్వాడు.
మేనేజరు ఆశ్చర్యం గా వింటూ ఉంటే.. “రేపు ఉదయం బ్రేక్ ఫాస్ట్ కి బయటకి వచ్చినపుడు ఎవరు మమ్మల్ని చూసి నవ్వొద్దు. మా వాడు నొచ్చుకుంటాడు. దయచేసి అర్ధం చేసుకోండీ.” తండ్రి అతని  గది లోపలికి వెళ్ళి పోయాడు.

మర్నాడు ఉదయం తండ్రి కొడుకులు బయట కి వచ్చి హోటల్ వైపు వెళ్తున్నప్పుడు
రెసెప్షనిస్ట్ ఎదురోచ్చి.. ఆ పిల్లాడికి ఒక చాక్లెట్ ఇచ్చాడు “ గుడ్ మార్నింగ్ యంగ్ మాన్” అంటూ పలకరించాడు.
ఆరోజు డ్యూటీ లో ఉన్న రూం బాయ్ ని పరిచయం చేశాడు.
తామిద్దరిలాగే నున్నటి తలలతో ఉన్న హోటల్ స్టాఫ్ ని విప్పారిన కళ్ళతో ఆశ్చర్యంగా చూశాడా అబ్బాయి.

Wednesday, 21 June 2017

అయిదు జోకులు

1. “మీ అన్నయ్య గారు పెళ్లి కాక ముందు రోజు గుడికి వెళ్ళేవారట. ఇప్పుడు మానేశారు” గోడ మీద నుండి పక్కింటి ఆవిడ తో చెబుతుంది.
బండి పార్క్ చేసి లోపలికి వస్తున్న ఇంటాయనకి ఇది వినబడింది.
“నీతో పెళ్లి అయ్యాక నాకు దేవుడి మీద నమ్మకం పోయింది” ఇద్దరు వినేట్టుగా అని ఇంట్లోకి వెళ్ళాడు ఆయన.
..
రేపు పొద్దుట పేపర్ చూస్తే గాని రాత్రి ఆ ఇంట్లో జరిగిన విశేషాలు తెలియవు.
*****

2. మజ్ను భూమి మీద  పని ముగించుకున్నాక స్వర్గం చేరాడు.
ఫ్రంట్ ఆఫీసు లో కౌంటర్ దేవతా గాల్ అతని అడ్మిషన్ డీటైల్స్ వెరిఫై చేసింది.
మెడికల్ చెక్ అప్ కి రిఫర్ చేసింది.
మెడికల్ రేపోర్ట్స్ లో ఇంకా గుండె కొట్టుకుంటున్నట్టుగా ఈ‌సి‌జి ఎగుడు దిగుడు తీటాల్తో చండాలం గా ఉంది.
“ఎక్కడో పొరపాటు జరిగింది. ఇంకా ని గుండె కొట్టుకుంటుంది “ అందా దేవతా గాల్.
“నా గుండెలో నా బార్య ఇంకా బ్రతికే ఉంది” పోయేటిక్ గా చెప్పాడు మజ్ను..
..
..
..
..
“ఎవరక్కడ.. ఈ ఎక్స్ట్రా  గాడిని నరకానికి పంపండి.”

3. “హలో జియో సెర్వీస్ సెంటర్? మూడు రోజుల నుండి జియో సిమ్ నుండి నెట్ రావటం లేదు. దనాధన్ పాకేజీ లో బోలెడు  డబ్బు కట్టాను. ఎన్ని సార్లు చెప్పినా కంప్లైంట్ అటెండ్ అవటం లేదు. ఇప్పుడు మేమేం చెయ్యాలి?” కోపంగా ఆవిడ.
..
“ఇంట్లో పనులు బోలెడు ఉంటాయి. అవి చూసుకోండి.” ప్రశాంతం గా సమాదానం.
****
4.“మా ఆవిడకి గొంతు లో ఏదో సమస్య వచ్చింది. మాట్లాడలేక పోతుంది.  ఒక సారి టెస్ట్ చేయిద్దామని అనుకుంటున్నాను.”  ఒక డాక్టర్ మిత్రుడితో బర్త.
“హోం టెస్ట్ చేశావా?” అటునుండి డాక్టర్.
“హోమ్ టెస్ట్?.. అంటే “
“ సాయంత్రం బయటకి వెళ్ళి అర్ధరాతి దాటాక ఇంటికి వెళ్ళు. వీలయితే రెండు లార్జ్ లు పుచ్చుకో.
అప్పటికి మాట్లాడలేక పోయిందనుకో. పొద్దుటే క్లినిక్ వచ్చేయి” :D
****

5.ఒక రోజు శ్యామ్ మిత్రులందరిని పోగేసి మంచి పార్టీ ఇచ్చాడు.
రెండు రౌండు లు అయ్యాక “విషయం ఏమిటని?” అందరూ వాకబు చేశారు.
“ఫ్లాట్ కొన్నాను. మేం రెంట్ కి ఉండే ఫ్లాట్ పక్కదే. త్రీ బెడెడ్.” ఆనందం గా చెప్పాడు శ్యామ్.
“ఎంతేమిటి?
“మామూలుగా అయితే 70, 72 వరకు ఉంది. మనకి యాబై  లోపే వచ్చింది.”
“సొ లక్కీ .”
**
**
**
**
**
**
**
మీ ఆవిడ తవికలు వ్రాసి పాడుతుంది కదూ?”  ఎవరో అరిచారు.


Sunday, 18 June 2017

ముత్యాల హారం

ఒక యువకుడు  దారిన వెళుతూ ఉంటే ఒక ప్రక్క మురికి కాలవ లో ఒక ముత్యాల హారం కనిపించింది.
పెద్ద ముత్యాలు. చూడగానే చాలా విలువయినదిగా తెలుస్తుంది.
చుట్టూ గమనిస్తే కనుచూపు మేర లో ఎవరు కనిపించలేదు.
ఒక కర్ర పుల్ల తీసుకుని కాలవలో ముంచాడు. ఊహూ కర్ర కి తగల్లేదు
మరి కొంచెం లోపలికి ఉంది. వంగి చేతితో తీసే ప్రయత్నం చేశాడు. లాభం లేదు.
మరికొంత వంగి చూశాడు. ముత్యాల హారం చేతికి తగల్లేదు. కానీ అది మెరుస్తూ ఉంది.
ముత్యాలు కలుపుతూ బంగారు తీగ.. అయిదారు ముత్యాల మధ్య బంగారు పూస.. అద్బుతం గా ఉంది.
బట్టలు విప్పి, కాలవలోకి దిగాడు. కాలువ అంచులమీద బాలన్స్ చేస్తూ కాలితో తీసే ప్రయత్నం చేశాడు.
ఊహూ లాభం లేదు.
మరో పావుగంటకి బురద లో పోర్లాడిన పందిలా తయారయ్యాడు. కానీ హారం చేతికి దొర్కలేదు.
అది అద్బుత మయిన అందం తో మెరుస్తూ ఉంది. కంటికి కనిపిస్తూనే ఉంది.
కాసేపటికి ఆ యువకుని తండ్రి అదే దారిలో పోతూ, మురికి లో పోర్లాడుతున్న కొడుకుని చూశాడు.
“ఏం చేస్తున్నావు బాబూ?” ప్రేమగా అడిగాడు.
“నాన్నా.. ముత్యాలహారం కనిపిస్తుంది దానికోసం వెతుకుతున్నాను. కానీ చేతికి అందటం లేదు.” ఏడుపు గొంతుతో చెప్పాడా యువకుడు.
తండ్రి కుర్రాడి చేతిని పుచ్చుకుని బయటకి లాగాడు.
ముత్యాల హారం బురదలో లేదు. నువ్వు సరిగ్గా తల ఎత్తుకోగలిగేలా ఎదినట్లయితే.. చెట్టు కొమ్మకి వేలాడే ముత్యాల హరం కనిపించేది. లభించేది.



Friday, 16 June 2017

పూల సుబ్బయ్య వెలుగొండ ప్రాజెక్ట్ (ప్రకాశం, ఆంధ్ర ప్రదేశ్, ఇండియా)

ఒక పదేళ్ళ తర్వాత.. మన ఆంధ్ర ప్రదేశ్ లో, ప్రకాశం -కర్నూలు జిల్లాల లో మనిషి సాధించిన ఒకానొక ఇంజనీరింగ్ అద్బుతం గా చెప్పుకోగలిగిన ఒక గొప్ప నిర్మాణం...

కృష్ణ నది శ్రేశైలం డామ్ ఎగువ రిజర్వాయర్ కి చేరే మలుపు వద్ద నుండి, 18.8 కిలోమీటర్లు దూరం కొండలని తొలుచుకుంటూ నలమల్ల సాగర్ రిజర్వాయర్ కి కేవలం గ్రావిటీ ఆధారంగా నీళ్ళు ప్రవహించేట్టుగా , రెండు సొరంగమార్గాలు నిర్మాణం భావితరాల దేవాలయం “పూల సుబ్బయ్య వెలుగొండ ప్రాజెక్ట్”

ప్రకాశం జిల్లా, మార్కాపురం, దోర్నాల నుండి సుమారుగా 20 కిలోమీటర్ల వద్ద సాగర్ రిజర్వాయిర్ నుండి అప్ స్త్రీమ్ సైడ్ శ్రీశైలం రిజర్వాయర్ (కొల్లం వాగు) వరకు తవ్వుతున్న రెండు సొరంగాల ను ఈ రోజు చూశాను.

క్లుప్తంగా... కృష్ణా నది కి వరదలు వచ్చినపుడు, శ్రీశైలం డాం నుండి క్రింది కి వదిలేసే నీరు ని మళ్లించి, ప్రకాశం జిల్లా లోని 23 మండలాలలో ని 3,24,600 ఏకరాలకి సాగునీరు, 6500 ఎకరాల ఆయకట్టు కలిగిన కంభం చెరువు, 3,500 ఎకరాల ఆయకట్టు ఉన్న గుండ్లబ్రహ్మేశ్వరం రిజర్వాయర్, 1,500 ఎకరాల రాళ్ళవాగు రిసర్వాయర్ లను నింపుతూ, పక్కనే ఉన్న నెల్లూరు జిల్లాలో 77500 ఎకరాలకు సాగునీరు, 6,500 ఎకరాల ఆయకట్టు కలిగిన గండిపాలెం చెరువు, కడప జిల్లాలోని రెండు మండలాలలో 27200 ఎకరాలు కి సాగునీరు, 1,800 ఎకరాల ఆయకట్టు ఉన్న రాచెరువు నింపే అవకాశం ఉన్న ఈ ప్రాజెక్ట్, 15.25 లక్షల మందిని ఫ్లోరైడ్ పీడిత మూడు జిల్లాల లోని 30 మండలాల దాహర్తిని తీర్చేందుకు ఉద్దేశించిన ప్రాజెక్ట్ ఇది.

మొదట 7.0 మీటర్ల వ్యాసం తో 18.8 కిలోమీటర్లు, దూరం ఏర్పాటు చేసే టన్నెల్ ద్వారా 45 రోజుల వరద కాలం లో 85 Cumecs నీటిని తరలించే ఆలోచనతో మొదలయిన ఈ ప్రాజెక్ట్.. 2004-05 ఆర్ధిక సంవత్సరం లో ఫైనల్ అయింది.
9.2 మీటర్ల వ్యాసం తో 18.8 కిలోమీటర్లు, దూరం ఏర్పాటు చేసే టన్నెల్ ద్వారా 30 రోజుల్లోనే 43.5 Cumecs నీరు తరలించే రెండో యూనిట్ ను కూడా సమాంతరం గా మంజూరు చేసి ప్రారంభించారు.
***
150 కోట్ల విలువ చేసే tunnel boring machine TBM లని జర్మనీ ఏర్పాటు చేసింది.
ఎలుక అని ముద్దుగా పిలవబడే ఈ యంత్రం కొండని సుమారుగా 7.5 మీటర్ల వ్యాసం తో, మీటర్ గేజ్ రైలు పట్టాల మీద ముందుకు నడుస్తూ, తొలుచుకుంటూ ముందుకు వెళుతుంది.

58 బోర్ కట్టింగ్ వీల్స్ దీని ముఖ బాగాన అమర్చి ఉంటాయి. (జర్మనీ నుండి షిప్స్ ద్వారా సైట్ కి వస్తుంటాయి. చైనా మేడ్ వి కొన్ని, చెన్నై మేడ్ వి కొన్ని కూడా వాడుతుంటారు)
ఇవి తిరిగేటప్పుడు ఉత్పన్నమయ్యే 200 డిగ్రీల ఉష్ణోగ్రత ని బయట నుండి పంపింగ్ చెయ్యబడే ఎయిర్ కూల్డ్ వాటర్ పిచికారి చెయ్యటం ద్వారా కంట్రోల్ చేస్తారు.
అంతే కాకుండా ఉత్పన్నమయ్యే దుమ్ము (dust) కూడా నీటితో తడిచి స్లర్రి (బురద) గా మారుతుంది. తోవ్విన రాయి ముక్కలుగా మారి కొన్వేయర్ బెల్ట్ ద్వారా సొరంగం బయటకి వస్తూ ఉంటుంది. దాన్ని జే‌సి‌బి, లు ట్రాక్ ల సాయం తో దూరంగా పంపిస్తూ ఉంటారు.

తవ్విన బాగం లోకి, ప్రికాస్ట్ ఆర్‌సి‌సి చాపాలతో 7మీటర్ల వ్యాసం వచ్చెట్టుగా అమర్చి దాని చుట్టూ నాణ్యమయిన సెమెంట్ స్లర్రి తో గ్రౌటింగ్ చేస్తూ ఉంటారు.

కొండ లోపలికి వెళ్ళే కొంది యూనిట్ వద్ద పని చేయటానికి మీటర్ గేజ్ మీద ఏర్పాటు చేసిన డీజిల్ జెనరేటర్ యంత్రం తో లాగబడే రైలు లాటి వాహనాలు ఉంటాయి. వీటినే అన్నీ రకాల పని ముట్ల రవాణా కి వాడుతుంటారు,(జనరేటర్, వర్కర్స్, ప్రీ కాస్ట్ అర్చేస్, రైల్స్, వెల్డింగ్ మెషిన్స్, లాటివి)

కోడాని తొలిచ్చేటప్పుడు ఉరే నీరు ని బయటకి పంపి అందులో కొంత నీరు ని చల్లబరచి మరో పైపు ద్వారా యూనిట్ చల్లబరిచేందుకు లోనికి పంపుతుంటారు.

350 యూనిట్ల విద్యుత్తు తయారు చేసి, TBM ని పని చేయించే శక్తివంతమయిన యంత్రాలు, TBM కట్ చేసిన రాయి, డస్ట్ ని బయటకి చేరవేసే రోలింగ్ బెల్ట్లు, పని జరిగే చోట వరకు బలంగా మంచి గాలిని నిరంతరం అందించే పెద్ద గొట్టాల ఏర్పాటు, సొరంగం మ్ముందుకు వెళ్ళేకోంది, అదనంగా ట్రాక్ నిర్మాణం ఇవన్నీ రోజుకి మూడు షిఫ్ట్ లలో నడుస్తుంటాయి.

ఒక్క సారి TBM సుమారుగా 0.8 మీటర్లు దూరం కట్ చేస్తుంది. ఆరుసార్లు ఈ యంత్రం ముందుకు వెళ్ళాక, కట్టర్ లని పరీక్షిస్తారు.
ఎక్కువగా అరిగి పోయిన కట్టర్ ని కొత్త రింగులు వేసి మారుస్తారు.
(సుమారుగా ప్రతి 4.8 మీటర్లకి కట్టింగ్ యూనిట్స్ మార్చడం జరుగుతుంది)

టి‌బి‌ఎం తవ్విన వ్యాసం కంటే ఫినిష్ అయ్యాక ఉండే వ్యాసం తక్కువ కనుక అది ముందుకు వెళ్ళి సొరంగం పూర్తి అయ్యాక రెండో మార్గం నుండి బయటకి రావటం మినహా తిరిగి వెనక్కి రావటం సాద్యపడదు.
(పెళ్లి అయిన మగాడి లెక్కే :p )

ఏ అవాంతరాలు లేకుంటే సుమారుగా 150 మీటర్లు నెలకి సగటున తవ్వకం జరుగుతుంది.

7 మీటర్ల వ్యాసం కలిగిన మొదటి టన్నెల్ 14.5 కిలోమీటర్ల వద్ద పని నడుస్తుంది, 9.2 మీటర్ల వ్యాసం కలిగిన రెండవ టన్నెల్ 10 కిలో మీటర్లు వరకు తవ్వాక పనులు ఆపి వేయబడి ఉన్నాయి.

అద్బుతమయిన ఇంజనీరింగ్ ప్రతిభ అనువనువునా కనిపించే ఈ నిర్మాణం హెడ్ రేగులేటరీ పనులు ప్రారంభించాల్సి ఉంది.

ప్రతి కోర్ ఇంజనీరింగ్ స్టూడెంటు (civil/mechanical/electrical) తప్పనిసరిగా చూసి తెలుసుకోవాల్సిన ఒక అద్బుత నిర్మాణ విధానం ఈ “పూల చెంచయ్య వెలిగొండ ప్రాజెక్ట్”

వ్రాస్తూ పోతే చాలా ఉంది.
క్లుప్తంగా పరిచయం చేయటం మాత్రమే నా ఉద్దేశం.

ఈ రోజు నా జీవితం లో గుర్తుంది పోయే రోజు.
ప్రాజెక్ట్ ని విపులంగా చూడటమే కాకుండా, టన్నెల్ లోకి ప్రయాణం చేసే అవకాశం దొరికింది.
దీన్ని సాద్యం చేసిన మిత్రులకి దన్యవాదాలు తెలుపుకుంటున్నాను.